Uit de dagelijkse praktijk van Steunouder Hilversum: steunouder Paulien en vraagouder Jorieke.
De geur van versgebakken koekjes komt je al tegemoet bij de voordeur. In de keuken staan twee peuters trots naast de oven. “Koekjes!” roept Liam (3), terwijl Vera naast hem knikt en de bakplaat aanwijst. Paulien, de moeder van Vera (3), schuift de koekjes op een schaal en zet die op tafel. Eerst een koekje, daarna een boterham. Het is een gewone dinsdagochtend, en juist daarin zit de kracht van steunouderschap.
Elke dinsdag brengt Jorieke haar zoontje Liam een ochtend naar Paulien. Geen opvang, geen oppas, maar een steunouder. Iemand die een dag of dagdeel per week een kind opvangt, zodat een ouder even ademruimte heeft. Voor Jorieke betekent dat rust in haar hoofd. Voor Paulien is het een kleine moeite. “Het is juist gezellig, een vriendje voor Vera. En je weet dat je er iemand mee helpt.”
‘Wat geweldig dat dit bestaat!’
Jorieke is bewust alleenstaand moeder en heeft geen groot netwerk om op terug te vallen. “Tijdens mijn zwangerschap hoorde ik via mijn verloskundige over het initiatief steunouders. Ik dacht meteen: wat geweldig dat dit bestaat!” Eerst vond Jorieke met haar zoon Liam steun bij een andere vrijwilliger, later werden ze gekoppeld aan Paulien. “We hebben twee kennismakingsgesprekken gehad, allebei de keren met Jet van der Wal, steunoudercoördinator van Versa Welzijn, erbij. Het voelde meteen goed.”
Toch zet Jorieke haar zoontje in het begin niet zomaar af bij Paulien. “Ik ben best beschermend als het om mijn zoon gaat,” vertelt Jorieke eerlijk. “In het begin bleef ik erbij of ging ik alleen even een rondje wandelen. Dat moest groeien.”
Een ochtend die lucht geeft
Inmiddels brengt Jorieke haar zoon elke dinsdagochtend naar Paulien. “Ik hoopte dat ik dan rustig een boek kon lezen of naar de kapper kon,” zegt ze lachend. “Zo werkt het niet helemaal. Meestal doe ik administratie, boodschappen, of regel ik andere zaken die zijn blijven liggen. Maar het geeft wel lucht, want nu heb ik even tijd voor die dingen.”
Ook voor Liam ziet ze verschil. “Hier kan hij echt zichzelf zijn. Op de opvang lopen andere kinderen soms over hem heen. Hier speelt hij met Vera, regelt hij zijn eigen dingen. Als ik hem ophaal, valt hij vaak al in de auto in slaap. Dan weet ik: hij heeft een fijne ochtend gehad.”
Gewoon meedraaien
Voor Paulien voelt steunouderschap vooral heel normaal. Ze is verpleegkundige, moeder van drie jonge kinderen en op dit moment hoogzwanger van haar vierde. “Ik zag een oproep voor steunouders op Instagram,” vertelt ze. “Dat leek me meteen leuk. De moeite is klein want een kind kan hier gewoon meedraaien, maar het kan voor een ander veel betekenen. En deze steun aan een gezin kan er zelfs voor zorgen dat een latere zorgvraag wordt voorkomen. Daar wil ik graag aan bijdragen.”
Paulien volgde een korte onlinecursus en werd gekoppeld aan Jorieke en Liam. “Je weet van tevoren niet precies wat je kunt verwachten. Maar Liam is een heel lief jongetje. Hij en Vera spelen samen, dat klikt gewoon.”
Vertrouwen
De dinsdagochtenden zijn niet strak gepland. Soms gaan ze naar de speeltuin of even de hei op, soms blijven ze thuis. “Regen maakt ons niks uit,” zegt Paulien. “En anders is er genoeg te doen. Ze vermaken zich veel zelf. Als ik een berg was moet wegwerken, spelen ze boven. Ik ben er wel, maar ik hoef er niet bovenop te zitten.”
Er zijn kleine rituelen. Tussen tien en elf fruit eten, al is Liam daar niet altijd enthousiast over, en rond twaalf uur eten ze een boterham. Daarna haalt Jorieke hem weer op. “Hij heeft er nooit moeite mee gehad om hier te spelen en om weer opgehaald te worden,” zegt Paulien. “En hij laat zich fijn troosten als hij bijvoorbeeld valt. Dat vertrouwen is gegroeid, dat vind ik heel mooi.”
Meer dan een oppas
Steunouderschap wordt soms verward met oppassen, maar voor Paulien voelt het anders. “Ik ben geen oppas. Ik ben er om Jorieke te ontlasten en Liam een veilige plek te bieden waar hij mee kan doen. Dit is steun. Gewoon iemand even ruimte voor zichzelf geven.”
Voor Jorieke zit het verschil ook in het persoonlijke contact. “Het is één-op-één. Je kunt makkelijker inspelen op wat er nodig is. Een opvang is gewoon hoe het gaat. Hier is het echt afgestemd.” Die afstemming zie je terug in kleine dingen. Paulien maakt elke week een foto van wat ze gedaan hebben, die appt ze aan Jorieke. De kinderen maken tekeningen voor elkaar. “De pindaslinger die jullie maakten, hangt nog steeds op ons balkon,” zegt Jorieke lachend. “Liam en Vera zijn echt vriendjes. Dat is zo lief om te zien.”
Ook Paulien merkt hoe de band groeit. “Als Liam een keer niet komt, vraagt Vera: ‘waar blijft Liam?’ Lief, toch? Het is niet alleen iets voor de ouders, maar ook voor de kinderen. En persoonlijk geniet ik ervan om te zien hoe goed Liam zich ontwikkelt.”
Een warm hart
Volgens Paulien wordt steunouderschap soms onnodig spannend gemaakt. “De drempel lijkt hoger dan hij in werkelijkheid is,” zegt ze. “Er komen toch al regelmatig kinderen spelen. Dan is het verschil eigenlijk niet zo groot.” Volgens haar hoeft het ook niet ingewikkeld te zijn. Wie een warm hart heeft voor een kind en een ouder, kan al veel betekenen. “Het gaat niet om perfecte omstandigheden, maar om een beetje aandacht. Dat kan voor een ander echt het verschil maken.”
Jorieke voegt daaraan toe: “Mensen hoeven niet bang te zijn dat ze een ‘moeilijk’ kind in huis halen. Steun vragen betekent niet dat er een probleem is. En als er al iets speelt, dan is het juist waardevol dat een kind en ouder worden opgevangen en gesteund.”
Jorieke hoopt dat andere ouders zich herkennen in haar verhaal. “Ik heb nooit moeite gehad met hulp vragen, maar ik kan me voorstellen dat het voor anderen wel lastig kan zijn om toe te geven dat je hulp kunt gebruiken. Maar kijk naar het belang van je kind. Als jij even tot jezelf kunt komen, ben je ook een leukere ouder. Hier heeft Liam een vriendinnetje en ruimte om zichzelf te zijn. Dat gun je je kind toch?”
Naar elkaar omkijken
Voor Paulien zit de waarde van steunouderschap in iets heel eenvoudigs: naar elkaar omkijken. “Niet ieder voor zich, maar denken: hoe kan ik een ander een beetje helpen? Daar wordt iedereen beter van.”
In de keuken zijn de koekjes en de boterhamen inmiddels op. Vera en Liam rennen lachend naar buiten, de tuin in. Met een tevreden glimlach neemt Jorieke nog een slok van haar thee. “Het plezier dat die twee samen hebben, dat zegt toch genoeg?” •
Iets voor jou?
Kun je wel een steuntje in de rug gebruiken, of zou je je graag inzetten voor een ander gezin?
Neem dan contact op met steunoudercoördinator Jet van der Wal (06 13 96 59 81, hilversum@steunouder.nl)